cụ bà
Định nghĩa
- Danh từ:
- Người phụ nữ lớn tuổi, thường ở thế hệ thứ ba hoặc thứ tư trong gia đình: "cụ bà" dùng để chỉ một người phụ nữ cao tuổi, có thể là bà cố, bà sơ, hoặc người phụ nữ đã sống lâu năm, được kính trọng.
- Cách xưng hô tôn kính: "cụ bà" cũng được dùng để gọi một người phụ nữ già mà người nói muốn thể hiện sự kính trọng, không nhất thiết phải có quan hệ huyết thống.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ:
- Cụ bà năm nay đã 90 tuổi nhưng vẫn minh mẫn. (Người phụ nữ lớn tuổi ấy năm nay đã 90 tuổi nhưng vẫn tỉnh táo.)
- Các cháu thường đến thăm cụ bà vào cuối tuần. (Những đứa cháu thường đến thăm người phụ nữ cao tuổi ấy vào cuối tuần.)
- Cụ bà trong xóm rất hiền từ và hay giúp đỡ mọi người. (Người phụ nữ lớn tuổi trong xóm rất hiền từ và hay giúp đỡ mọi người.)
Các cách sử dụng nâng cao
"cụ bà" trong văn hóa gia đình: thường dùng để chỉ bà nội hoặc bà ngoại ở thế hệ thứ ba, đặc biệt trong các gia đình có nhiều thế hệ chung sống.
- Cụ bà là người giữ gìn truyền thống gia đình. (Người phụ nữ lớn tuổi ấy là người giữ gìn truyền thống gia đình.)
"cụ bà" trong xã hội: dùng để gọi một người phụ nữ già trong cộng đồng, thể hiện sự kính trọng và lễ phép.
- Xin chào cụ bà, cháu có thể giúp gì cho cụ không? (Xin chào người phụ nữ lớn tuổi, cháu có thể giúp gì cho cụ không?)
Biến thể và từ gần giống
Cụ ông (danh từ): người đàn ông lớn tuổi, tương tự như "cụ bà" nhưng dành cho nam giới.
- Cụ ông và cụ bà đều sống rất hạnh phúc. (Người đàn ông lớn tuổi và người phụ nữ lớn tuổi đều sống rất hạnh phúc.)
Bà lão (danh từ): người phụ nữ già — từ này có sắc thái trung tính hoặc thân mật hơn, không mang tính tôn kính cao như "cụ bà".
- Bà lão bán hàng rong rất tốt bụng. (Người phụ nữ già bán hàng rong rất tốt bụng.)
Từ đồng nghĩa
- Bà cụ: người phụ nữ lớn tuổi — từ này thường dùng trong giao tiếp hàng ngày, ít trang trọng hơn "cụ bà".
- Lão bà: người phụ nữ già — từ này mang sắc thái cổ điển hoặc văn học, ít dùng trong đời sống hiện đại.
Thành ngữ liên quan
- Cụ bà, cụ ông: chỉ cặp vợ chồng già sống lâu năm, được kính trọng.
- Cụ bà, cụ ông trong làng là tấm gương về tình yêu thương. (Cặp vợ chồng già trong làng là tấm gương về tình yêu thương.)